Contignü prinzipal

Modalitês de lîta

Prefaziun

I articui 47 y 48 dl Statut d'autonomia vëiga danfora che le Consëi provinzial vëgn lité por la dorada de cin agn adoran le sistem proporzional cun dërt de lîta universal, diret y socrët. Les lîtes de n Consëi provinzial nü vëgn scrites fora dal Presidënt dla Provinzia y vëgn tignides al plü adora la cuarta domënia dan y al plü tert la secunda domënia do le decurs dla perioda de cin agn.
L´articul 47 vëiga implü danfora che le Consëi provinzial determinëies, cun lege provinziala da aprovè cun la maioranza assoluta de sü mëmbri, en concordanza cun la Costituziun y cun i prinzips dl ordinamënt iuridich dla Republica y ince tl respet dles oblianzes internazionales y dles desposiziuns dl Statut d'autonomia, la forma de govern dla Provinzia y insciö ince les modalitês por la lîta dl Consëi provinzial.
Le Consëi provinzial n'à porater dè fora ciamò degöna lege litala organica mo à messü se limité a promulghè normes transitories por les lîtes provinziales dl 26 d'otober 2003.
Aladô dla lege provinziala dl 14 de merz 2003, n. 4 "Desposiziuns sön la lîta dl Consëi dla Provinzia autonoma de Balsan por l´ann 2003" él gnü stabilì che por les lîtes dl Consëi provinzial tignides tl´ann 2003 êl da apliché les desposiziuns aladô dla lege regionala dl 8 d'agost 1983, n. 7 y mudaziuns suandëntes, tan inant che ares é compatibles cun les desposiziuns dla lege provinziala nominada. Les lîtes provinziales dl 26 d'otober 2003 é porchël gnüdes tignides prinzipalmënter sön la basa dles desposiziuns che à valü cina sëgn por la lîta dl Consëi regional; chësc reverda suradöt le sistem de lîta y de conseguënza l'assegnaziun di scagns.

Regolamentaziun varënta

Por la lîta dl Consëi provinzial forma döt le teritore dla Provinzia de Balsan na unica zircoscriziun litala.
A lité po jì (dërt de lîta atif) dötes les litadësses y düc i litadus che cina le dé dles lîtes à complì i 18 agn, che é scric ite tles listes litales, che le dé dla publicaziun dl decret d'indiziun dles lîtes é residënc da cater agn zënza interuziun te n comun dla regiun dl Trentin-Südtirol y à passè la gran pert de chisc cater agn tla Provinzia de Balsan. Tla funziun de aconsiadëssa provinziala o aconsiadù provinzial po gnì lità (dërt de lîta passif) dötes les zitadines y düc i zitadins che à complì o complësc i 18 agn cina al dé dles lîtes, che é scric ite tles listes litales de n comun dla Regiun Trentin-Südtirol y che le dé de publicaziun dl'indiziun dles lîtes é residënc tl teritore dla regiun.
La partezipaziun ales lîtes é n dërt y n dovëi zivich. Vigni zitadina y vigni zitadin à na usc de lista. La usc vëgn dada meton na crusc sön le simbol dla lista chirida fora sön le zetola litala. Implü po la litadëssa o le litadù dè jö cina a cater usc de preferënza por candidates o candidac dla lista litada.
Por l'assegnaziun di scagns a vigni lista vëgnel partì le numer total dles usc che vel ciafades da dötes les listes cun le numer dles aconsiadësses assegnades o di aconsiadus assegnà (35) plü dui (porchël 37) ciafan insciö fora le cuoziënt lital; fraziuns eventuales dl cuoziënt lital ne vëgn nia tutes en conscidraziun. Spo vëgnel assegné a vigni lista tan de scagns co le numer di iadi che le cuoziënt lital é contignü tles usc arjuntes da vigni lista. Sce do la pröma partiziun restel ciamò scagns chir fora l'Ofize de lîta zentral inanter la cuantité dles usc restantes de dötes les listes, les plü altes, te n numer anfat al numer di scagns ciamò öc y assegnëia a vigni lista, de chëra che les usc restantes fej pert, n ater scagn. Sce le numer dles usc restantes á anfat vëgn le scagn assegné a chëra lista che à ciafè indöt le maiù numer de usc; sce al vëgn dant ince dailò na situaziun de parité spo vëgnel trat ala niza. Te chësta partiziun vëgnel ince trat ite chëres listes che n'à nia arjunt deplëgn le cuoziënt lital. Sce cun le cuoziënt lital determiné chilò dessura le numer total di scagns da assegné ales listes desavalies jiss sura le numer di aconsiadus preodüs o dles aconsiadësses preodüdes fora (35) vëgn les operaziuns fates ciamò n iade cun n cuoziënt lital nü che vëgn calcolè cun la diminuziun dl dividënt de öna na unité (chësc ó dì da 37 a 36).
La lege litala garantësc che almanco un n componënt o öna na componënta dl grup linguistich ladin che cun sü 4,37% rapresentëia le mënder grup linguistich dla Provinzia (le grup linguistich todësch forma le 69,15% y chël talian le 26,47%) röies ite tl Consëi provinzial.
L'organisaziun y l´esecuziun dles lîtes ti speta ala Junta Provinziala y ince al Ofize de lîta zentral che é metü adöm da trëi magistrac y che é inciasè pro la sënta dla Junta provinziala.